ناصر الدين شاه قاجار
55
شهريار جاده ها ( سفرنامه ناصر الدين شاه به عتبات ) ( فارسى )
اسب فرنگىهاى حالا است . ساغرى اسب ، باز است پوشيده نيست . منگولههاى زيادى مثل يراق اسب كردى در سر اسب و گردن و . . . دارد . و منگوله بلند ، يعنى مثل جاروهاى نرم از بغل پشت اسب آويزان است . صفحه بالاى اين مجلس باز تصوير خسرو است . ايستاده است . شمشير راستى بطور قدّارههاى قديم از وسط پايش آويخته ، يك دستش در قبضه شمشير [ و ] دست ديگرش را به دست موبد موبدان ، كه در طرف يسار او حجارى شده ، داده حلقه را با هم گرفتهاند . كه علامت صلح و ، و داد و اتحاد است . [ 299 ] لباس خسرو تاجى دارد و كلجه كوتاهى كه آويزهاى جواهر گران بها ، دارد و شلوار [ و ] كفش دارد . با كفشهاى مثل اين زمان ، بطور كفش فرنگى ، موبد موبدان به همين جور لباسها بدون جواهر و تاج طرف دست چپ . و شكل شيرين زن خسرو در طرف دست راست ، در يك دستش ابريقى است ، دست ديگر را بلند كرده حلقه را گرفته است . لباس شيرين به طور ملكه انگليس يا فرانسهء حاليه ، كه در لباس سلام هستند ، به همان نحو است . شنلى « 1 » در دوش شيرين است . زيرش پوست است . اما معلوم نشد ، چه پوستى است . لباسش به طور لباس هندى ، افغانى ، ارمنى ، فرنگى ، شباهت دارد و همچنين لباس خسرو و ديگران ، مركب از لباس اين چهار طايفه است . در صفحه ديگر طرف دست راست ، خسرو كه به زمين نزديك است ، صفحه بزرگى است ، صورت شكارگاه جرگه خوك ، حجّارى شده است . خسرو و بزرگان و مغنّىها و اهل طرب در كرجىها نشستهاند . نىزارها درآوردهاند « 2 » شكل ماهى و مرغ آبى هم درآوردهاند ، خوك زيادى مىدوانند . خسرو به تير مىزند مغنّىها همه چنگ مىزنند و ، زن هستند فيل و فيلبان زيادى هم حجارى شده است . چه فيلها جرگه مىرانند و چه فيلها را بار كردهاند ، از كشتههاى خوك . و قبانها و مىبرند منزل ، فيلها را بسيار بسيار خوب حجارى كردهاند . با خوكها و همه اشكال . بالاى اين شكارگاه خوك ، آغا غنى خواجهباشى ، محمد على ميرزاى مرحوم كه از اهل طوالش گيلان بوده است . با اجداد معير الممالك هم خويشى داشته ، زحمت كشيده حجّارى در مقابل اين حجّارى كرده است . شكل
--> ( 1 ) . اصل : شنيل ( 2 ) . درآوردهاند در اينجا يعنى حجّارى كردهاند .